Ik heb geen bevestiging nodig. Toch?

"Trek je toch niets aan van wat anderen denken."

Het is een van die levensadviezen die we elkaar bijzonder graag geven. Meestal gevolgd door iets over je eigen pad volgen, trouw blijven aan jezelf en vooral doen waar jij gelukkig van wordt. Klinkt fantastisch. Dat zou wel betekenen dat we de mening van ongeveer acht miljard mensen naast ons neerleggen. Inclusief die van mensen die iets verstandigs te vertellen hebben.

Ergens onderweg zijn we onafhankelijkheid gaan verwarren met niemand nodig hebben. We leren grenzen stellen. Nee zeggen. Onze eigen keuzes maken. We ontdekken dat niet iedereen ons aardig hoeft te vinden en dat we niet voortdurend verantwoording moeten afleggen. Een geweldige ontwikkeling. Tot we zo zelfstandig worden dat we denken niemand meer nodig te hebben.

Je kent ze wel. Mensen die bijzonder trots zijn op hun eigen mening. Ze hebben overal over nagedacht, weten precies wat ze willen en laten zich door niemand iets vertellen. Een advies? Bedankt, maar niet nodig. Een andere invalshoek? Interessant, maar ze hebben hun beslissing al genomen. Een kritische vraag? Kijk, daar begint het gezeur weer.

Het bijzondere is dat we dit gedrag vaak bewonderen. Wat een sterke persoonlijkheid. Wat een zelfvertrouwen. Wat een onafhankelijkheid. Of iemand heeft gewoon een bijzonder goed functionerende interne ja-knikker. Je eigen gelijk is namelijk een bijzonder aangename gesprekspartner. Het spreekt je zelden tegen, begrijpt je beweegredenen en vindt doorgaans dat je het uitstekend hebt aangepakt. Een beetje zoals ChatGPT op een enthousiaste dag. Je vertelt wat je van plan bent en krijgt terug dat het een fantastisch idee is. Liefst met vijf redenen waarom je vooral zo moet doorgaan.

Andere mensen zijn wat dat betreft een stuk lastiger. Die stellen vragen. Zien dingen anders. Hebben ervaringen die niet overeenkomen met de jouwe. Soms zeggen ze zelfs iets waar je liever niet over nadenkt. Vervelend. Vooral wanneer ze een punt hebben.

Dat betekent natuurlijk niet dat we voortaan iedereen om advies moeten vragen. Er lopen genoeg mensen rond die met groot enthousiasme vertellen hoe anderen hun leven moeten leiden, terwijl ze zelf nog geen idee hebben wat ze met hun eigen leven aan moeten.

Er bestaat niet voor niets een populaire uitspraak: "neem geen advies aan van mensen van wie je het leven niet zou willen leiden." Daar zit iets in. Al zou het jammer zijn om een uitstekend financieel advies te missen omdat de persoon in kwestie een verschrikkelijke smaak in partners heeft.

We mogen wat selectiever worden in plaats van simpelweg onafhankelijker. De mening van een toevallige voorbijganger hoeft niet hetzelfde gewicht te krijgen als die van iemand die je al twintig jaar kent. Een vriend die je durft tegen te spreken, kan waardevoller zijn dan tien mensen die enthousiast bevestigen wat je zelf al dacht.

Het gaat niet om hoeveel mensen een mening hebben. Het gaat om wie iets ziet wat jij mist. Dat vraagt trouwens iets wat soms moeilijker is dan zelfstandig beslissen. Toegeven dat iemand anders weleens gelijk zou kunnen hebben. We willen allemaal de regie over ons eigen leven. Terecht. Niemand anders hoeft onze beslissingen voor ons te nemen. Zelfstandig denken is belangrijk. Naar anderen luisteren ook. Het ene sluit het andere niet uit.

Je hoeft niet iedereen gelijk te geven, maar jezelf ook niet altijd.