Ik wilde alleen even iets vertellen.

Er zijn mensen die nog voor je uitgesproken bent al drie oplossingen hebben, twee vergelijkbare ervaringen en het telefoonnummer van iemand die je absoluut eens moet bellen.

Je kent ze wel. Je zegt dat je de laatste tijd wat moe bent en voor je het weet, zit je midden in een persoonlijk gezondheidsconsult. Heb je al magnesium geprobeerd? Drink je voldoende water? Misschien moet je vroeger gaan slapen. Of juist later. Ken je die podcast over cortisol? Nee, die ken je niet. Je wilde eigenlijk alleen vertellen dat je gisteren tot middernacht naar een serie hebt gekeken. Inmiddels heb je een slaapstoornis, een vitaminetekort en een afspraak met een osteopaat die volgens iemand op Facebook wonderen verricht.

Het blijft trouwens niet bij vermoeidheid. Vertel op een familiefeest dat je overweegt je woonkamer opnieuw te schilderen en binnen vijf minuten heb je een interieurcommissie opgericht. Je tante zweert bij beige. Je neef kent iemand die goedkoop schildert. Je moeder vindt dat je beter eerst de badkamer aanpakt. Je had gewoon gezegd dat je misschien een andere kleur wilde. Misschien.

Het fascineert me hoe snel een gewoon gesprek kan veranderen in een vergadering waar je zelf nooit om gevraagd hebt.

Nog mooier wordt het wanneer iemand jouw verhaal volledig overneemt. Je vertelt een vriendin dat je een lastig weekend hebt gehad. "O, dat herken ik helemaal!" Daar gaan we. Plots zitten we in 2007. Op vakantie in Spanje. Met haar toenmalige vriend, zijn moeder en een huurauto zonder airconditioning. Het was verschrikkelijk. Vooral die moeder. Wat je zelf wilde vertellen? Geen idee meer. Ergens tussen Barcelona en Benidorm ben je je eigen verhaal kwijtgeraakt.

Het merkwaardige is dat de meeste mensen het goed bedoelen. We willen helpen. Laten merken dat we begrijpen wat iemand doormaakt. Tonen dat we zelf ook ervaring hebben. Soms denken we dat luisteren betekent dat we iets nuttigs moeten terugzeggen. Alsof stilte een ongemakkelijk gat is dat onmiddellijk gevuld moet worden met een oplossing, een ervaring of minstens een aanbeveling voor een goede therapeut.
Iemand wil soms gewoon even ventileren. Zonder analyse. Zonder advies. Zonder dat er meteen iets moet veranderen.

Misschien zouden we gesprekken voortaan moeten beginnen met een kleine gebruiksaanwijzing. "Ik ga je iets vertellen. Het duurt ongeveer vijf minuten. Ik heb geen oplossingen nodig. Gewoon luisteren en eventueel een kop koffie." Dat zou heel wat misverstanden voorkomen. Ik vraag me alleen af of het zou werken.

Tijdens het schrijven herinner ik me een gesprek van laatst. Iemand vertelde me over een moeilijke situatie en ik hoorde mezelf zeggen: "Heb je dit al eens geprobeerd?"

Oei. Daar zat ik dan. Met mijn jarenlange ervaring in menselijk gedrag. Klaar om een uitstekend advies te geven waar niemand om gevraagd had. Blijkbaar ben ik zelf ook gewoon mens.

Misschien is dat wel het mooie aan ons. We proberen elkaar te helpen, ook wanneer we daar soms wat onhandig in zijn. Af en toe is het beste wat we kunnen doen verrassend eenvoudig. Gewoon luisteren. Ik heb daar trouwens nog drie uitstekende tips voor. En het telefoonnummer van iemand die je absoluut eens moet bellen.